كسي را مي شناسم كه سه كودك به طور حيرت برانگيزي باادب دارد. وقتي مادر از آنها مي خواهد اسباب بازي هاي خود را جمع كنند حرفش را گوش مي دهند، بدون اعتراض مي خوابند و حتي بدون مداخله والدين دعواهاي خود را حل و فصل مي كنند. من واقعاً شاهد بودم كه پسر سه ساله اش به آرامي از مادرش خواست تا كاميون را از دوست زورگويش پس بگيرد. مادر قبول دارد كه فرزندان او دوراني دارند “از همه مهمتر آنها كودك هستند” اما مي گويد برقراري يك نظم واقعي داراي چالش هاي كمي است.
مطالب مرتبط:
رمزفرزندپروري موفق شما چيست؟ من يكبار با اين اميد كه او پرده از راز خردمندي قابل توجه خود بر مي دارد، پرسيدم آنها را تهديد به تنبيه مي كني؟ محروم مي كني؟ آنها را با خوراكي هايي فريب مي دهي؟ مادر شوكه شد. هيچ كدام، او به من گفت اگر من همه چيز را خوب انجام دادم به خاطر آن است كه من براي كودكانم از همان سنين كودكي انتظاراتم را واضح كردم. اكنون، تنها كاري كه انجام مي دهم اين است كه به آنها خيره مي شوم و آنها متوجه زمان رعايت نظم مي شوند.
ممكن است اينها راهكارهاي واقعي و بسيار خوبي به نظر برسند اما متخصصان مي پذيرند كه دوست من ايده درستي راجع به آموزش رفتار به كودكان دارد. دكتر شارون كي هال، نويسنده پرورش كودكان در قرن بيست و يك مي گويد وقتي شما از همان سنين خردسالي انتظارات خود را مشخص مي كنيد آنها اين انتظارات را دروني كرده و با انتظار داشتن همين چيزها از خود پيش مي روند. به عبارتي ديگر، از آنجايي كه كودكان ذاتاً مستعد خواستن با خواهش از والدين هستند آنها سعي مي كنند به همان روشي رفتار كنند كه شما به آنها ياد مي دهيد.
در واقع متخصصان ادعا مي كنند كودكان ۱۸ماهه نسبت به انتظارات والدين خود همدل و مسئول هستند. حتي خبرهايي بهتر از آن: آموزش خود تأديبي به كودكان تا آن حد كه به نظر مي رسد ترسناك نيست. دكتر رابرت بروكز نويسنده مشترك پرورش كودك خودتنظيم گر، مي گويد: “اگر از سن ۲ سالگي بر اصول تأكيد كنيد، كودك شما سريعتر درك مي كند، كمتر مقاومت مي كند و در نهايت رفتار بهتري خواهد داشت.
در زير چهار اصل مهم براي پرورش آن دسته از كودكاني را ذكر مي كنيم كه قادر به كنترل كردن رفتار خود هستند.
قواعد محكم و انتظار احترام را وضع كنيد
كودكاني كه باور دارند هرچيزي كه دوست را دارند را مي توانند انجام دهند و هر چه بخواهند را به دست مي آورند مستعد كودكان برون ريز هيجاني با گريه كردن و ايجاد قشقرق هنگام برآورده نشدن درخواست مي باشند. هال رانكل درمانگر خانواده و نويسنده “فرزندپروري بدون جيغ و داد” مي گويد كودكاني كه وجود موانع خوب تعريف شده را درك مي كنند خود تنظيمي و احترام به محدوديت ها را ياد مي گيرند.
- دليل را به آنها بگوييد. شما نبايد به كودكان خود، تبيين هاي جزيي براي انتظارات خود از سرزدن رفتارهاي خاص را بگوييد. اما، اگر كودك شما درك مي كند كه در پس قوانين شما دلايل سنجيده اي وجود دارد، اجبار بودن اين دلايل را درك كرده و بنابراين به احتمال بيشتري آنها را رعايت مي كند. براي مثال به او بگوييد شما بايد رأس ساعت هشت بخوابي چون بدن شما براي سلامتي و قوي شدن به ميزان زيادي خواب نياز دارد يا شما بايد اسباب بازي هايت را در جاي مشخصي قرار دهي تا دفعه بعد موقع بازي بتوانيم به راحتي جاي آنها را پيدا كنيم.
- جايزه هاي زيادي را پيشنهاد دهيد. دكتر لاري جي كوينگ نويسنده انضباط هوشمند مي گويد با هر چه باعث فراهم كردن زمينه مي شود، خواه كمك كردن در چيدن ميزغذا خواه اجازه دادن به خواهرش براي بازي با بلوك ها، اطمينان يابيد كه شما كودك را به خاطر پيروي كردن او از قواعد در كنار تمجيد از موفقيت هايش تقويت مي كنيد. بهتر است همواره قواعد زمينه ساز تشويق را به بايد داشته باشيد.” من خيلي به خودم مي بالم وقتي شما مانند يك پسر بزرگ رفتار مي كني! يا خيلي مؤدبي كه براي درخواست مداد رنگي از من، مي گويي لطفاً. آفرين!”
- ابتدا خود شما از قوانين تبعيت كنيد. جودي آرنال نويسنده نظم بدون آشفتگي مي گويد هنگام رسيدن به خانه كت خود را روي روي چوب لباسي آويزان كنيد ظرف هاي كثيف را درون سينك ظرفشويي بگذاريد، هنگام نااميدي داد نزنيد، انجام دادن اين كارها توسط كودك به منزله آن است كه درست به همان ميزان كه آنها از قوانين تبعيت مي كنند شما هم بايد اينگونه عمل كنيد. وقتي كودكان رفتار خوبي را مي بينند آنها هم مي خواهند همان كار را انجام دهند.
- وجدان اخلاقي را آموزش دهيد. اگر كودك شما با رعايت نكردن قوانين حس خوبي ندارد سعي كنيد فوراً اين ناآرامي را كاهش دهيد. كمي احساس گناه كردن بخش مهم يادگيري تشخيص درست از نادرست است.دكتر هال پيشنهاد مي كند بگوييد مي دانم احساس بدي داري همه ما اشتباه مي كنيم اما سعي مي كنيم يادبگيريم چطور دفعه بعد رفتار كنيم.
مهارت هاي حل مسئله را ايجاد كنيد
يكي از دلايل مهمي كه كودكان بدرفتاري مي كنند، ايجاد حس ناكامي و ناتواني آنها است. دكتر بروكز مي گويد وقتي كه شما به كودكان خود ابزارهاي موردنياز براي كشف چيزها را مي دهيد آنها بهتر رفتار خواهند كرد زيرا آنها به ابزار مراقبت از خود مجهزتر شده و هنگام مواجهه شدن با چالش نيز بر سر شما داد نمي زنند يا از خود برون ريزي هيجاني نشان نمي دهند.
- بگذاريد كودكان تصميم گيري كنند. به كودكان خود به محض رسيدن به سن درك فرصت انتخاب كردن بدهيد. بپرسيد” مي خواهي ژاكت را بپوشي يا لباس شب را؟” كدام خوراكي را دوست داري به مدرسه ببري؛ سيب يا نون و پنير؟ پس از آنكه كودك شما توانست اين تصميمات كوچك را مديريت كند با چوب خط زدن به اين كار از فرصت استفاده كنيد مثلا اگر كودك شما با خواهرش دعوا مي كند به جاي داد زدن “اين كارو نكن” يا محروم كردن او، دكتر بروكز پيشنهاد مي دهد بپرسد به چه شكل هاي ديگري غير از الان مي تواني با اين موقعيت كنار بيايي؟ شما ممكن است از مطرح كردن راه حل ها توسط آنها تعجب زده شويد.
- نگرش “تلاش و دوباره تلاش“ را ترغيب كنيد. دكتر دونا ام و دكتر جينيت نويسنده “كمك به كودكان براي درست انجام دادن در منزل و مدرسه!” مي گويد يقيناً شما عجله زيادي براي انجام دادن همه كارها توسط آنها به خرج مي دهيد، اما مهم است براي كودكان پيش دبستاني تمرين و موفقيت بدون مداخله خود شما را ممكن كنيد، خواه در حال تلاش براي پوشيدن كفش هاي خود است؛ جمع كردن اسباب بازي هايش يا گذاشتن جوراب هايش درون رختشويي باشد.
- آنها را وادار به تفكر در امور كنيد. مهارت هاي شناختي كودك خود را با به چالش انداختن آنها براي يافتن جواب هايي براي خود تقويت كنيد. مثلا وقتي كودك شما در مورد نحوه انجام دادن چيزي سؤال مي پرسد با سؤالي آن را جواب دهيد”به نظرت چطور بايد آن را انجام دهي؟” در نهايت چنين واكنش هايي به او اعتماد به توانايي هاي خود براي كشف چيزها را مي دهد.
به كودكان خود براي تمرين بردباري كمك كنيد
هيچكسي انتظار را دوست ندارد به ويژه كودكان. دكتر ميشل اوسيت نويسنده كار آفريني: پرورش كودكان خوب سازگاريافته در سن فوري بودن همه چيز، مي گويد انتظار هم از نظر رشدي و هم عصب شناختي مشكل است زيرا كودكان با آگاهي از بستر فاش شدن فوري نيازهاي خود، زنده هستند. به اين دليل به ويژه براي والدين مهم است در سال هاي خردسالي شروع به آموزش صبر كنند. شما مي خواهيد كودك شما بردباري در هنگام احساس بي طاقتي را در خود بپروراند كه اغلب با نارضايتي توأمان است، چنانچه در آينده هنگام مواجهه با اين احساس از خود رفتار بد يا حالتي تكانشي نشان ندهند.
- انتظاركشيدن را در آنها پرورش دهيد. همواره به محض آنكه كودك شما چيزي خواست بلافاصله همه چيز را محيا نكنيد. دكتر اوسيت مي گويد بگذاريد كودك شما احساس ناخوشايندي در انتظار را حس كند زيرا آن عامل تغيير خوبي است. مثلا با فوراً به آنها آب ميوه ندادن در واقع در راستاي صبور بودن او براي مديريت كم طاقتي اش قدم برمي داريد.
- هر احساسي را كه دارند به آنها بگوييد. خردسالان نمي توانند ناكامي خود در انتظار كشيدن براي چيزها را بر زبان بياورند اما شما مي توانيد با برچسب گذاري هيجان ها به آنها كمك كنيد و در مواقع نشان دادن صبر به آنها جايزه دهيد. اگر كودك پيش دبستاني شما بايد منتظر برگشت گردونه اش باشد شما ممكن است بگوييد “مي دانم سخت است آنجا بي درنگ بايستي”. اما داري يك كار فوق العاده را انجام مي دهي. داري صبور شدن را ياد مي گيري و عاليه!” دكتر بروكز مي گويد با معتبرشمردن درگيري كودك خود با چيزي، آنها به احتمال بيشتري سخت تر تلاش كنند.
- در فعاليت هاي افزايش دهنده صبر مشاركت كنيد. كودك خود را به انجام چيزهايي كه نتيجه فوري در پي نداشته باشد از جمله بلوك سازي و حل معما يا كاشتن بذر گياه و تماشا كردن رشد آن با گذشت زمان تشويق كنيد. دكتر اوسيت مي گويد اطمينان يابيد كه آنها علاوه بر بازي با فناوري هاي سطح بالا ،نتايج اعمال دست خود بر روي يك وسيله را هم مي بينند.
تأكيد بر همدلي را تحميل كنيد
شما در چند اختلاف مداخله كرده ايد، به خاطر اينكه كودك پيش دبستاني شما اسباب بازي دوستش را برداشته يا به علت عدم تمايل او به بازي با خواهرش ؟ دكتر استيون اي كوريتس نويسنده “رفتار معماگونه كودك خود را درك كنيد”، مي گويد: كودكان با اين باور متولد مي شوند كه دنياي پيرامون آنها در گردش است. بنابراين با كمك كردن سريعتر به آنها در درك كردن احساسات و هيجان هاي همه، آنها به احتمال كمتري به روش هاي آزاردهنده يا آسيب زا در ديگران دست مي زند.
- اقدام محبت آميز كودك خود را تحسين كنيد. ليسا آرون روانپزشك كودك خدمات جامعه يهودي شهر ويستچيستر نيويورك مي گويد به طور كلي، بهتر است فرصت هاي طبيعي براي آموزش همدلي را يافت. هر موقع كودك شما به افراد ديگر توجه نشان مي دهد شما بايد اين طبع او را با يك قصه ساده تقويت كنيد. مثلاً اگر مي بينيد كه كودك شما روي عروسكش پتو مي كشد بگوييد اين كار تو خيلي محبت آميز بود، حتما مي خواهي مطمئن شوي عروسكت جاي گرم و نرمي دارد. شايد او خيلي سردش بوده است.
- بپرسيد، نگوييد. شما ممكن است همدلي به يك خردسال را تبيين كنيد اما مي توانيد از واداركردن او به انديشيدن در مورد احساسات ديگران شروع كنيد. دكتر كورتيس مي گويد كودكان در اين سن ادبيات را درك نمي كنند اما اگر شما آنها را سؤال پيچ كنيد در واقع مي توانيد سطح آگاهي آنها را ارتقا دهيد. براي مثال، اگر كودك شما به دوستش اجازه بازي با حيوانات پارچه اي را نمي دهد بپرسيد وقتي نمي خواهي با اين ها بازي كني چه تصوري ازاحساساتش داري؟
- به آنها كمك كنيد تا به توانايي خواندن زبان بدن برسند. توانايي تفسير حركات و بيانات چهره اي يكي از روش هاي اساسي براي ايجاد همدلي در همه ما است. به كودكان خود در درك چيزها سرنخ بدهيد:” ببين عمه مهناز چطور نگاه كرد وقتي به او خوراكي ات را تعارف كردي”. متوجه لبخند روي لب او شدي؟ تو حال او را خيلي خوب كردي.” كودك شما ممكن است ابتدا كاملاً درك نكند اما وقتي او متوجه شد دقت زيادي به واكنش هاي ديگران خواهد كرد و بهتر متوجه تأثير رفتارش بر ديگران مي شود”.
در نهايت، صحبت هاي آگاهي دهنده : يقيناً شما قصد نداريد كودك شما در عرض يك شب همه فوت و فن خود انضباطي را ياد بگيرد. بدون شك زمان هايي وجود دارد كه آنها بدرفتاري مي كنند، مهم نيست شما براي جلوگيري از اين رفتار چقدر تلاش مي كنيد. همانطور كه دوستم گفت”از همه مهمتر، آنها كودك هستند”. اما اگر شما پيوسته مطابق اين پيغام ها عمل كنيد به زودي يا بعداً اهميت اين الگوها را درك مي كنيد. همزمان با تأثير آنها در زندگي شما، كودك باادب شما نيزبه ميزان كمتر و كمتري نياز به مداخله شما خواهد داشت.
۱۷:۴۱
- ۴۴ بازديد
- ۰ نظر