لمس اساس ارتباط نوزاد آدمي با دنيايي است كه به آن قدم مي گذارد. حواس پنج گانه از اولين ابزارهاي ارتباطي او با ديگران است. از اين ميان حس لامسه كاربرد زيادي دارد. نوزاد انسان ، لطافت، گرمي، سردي، درد، فشار، راحتي، آسايش و بسياري از حالات جسمي و حتي عاطفي را از طريق حس لامسه دريافت مي كند. كساني كه در دوران نوزادي و كودكي دچار محروميت حسي شده اند، در بزرگسالي به سختي قادرند عواطف خود را نشان دهند و به نظر ديگران افرادي سرد و بي روح مي نمايند.

در آغوش گرفتن ديگران

هم با كلام و هم بدون آن مي توان با خود و ديگران ارتباط برقرار كرد؛ و لمس از جمله ابزارهاي ارتباط غيركلامي است.

هلن كولتون(Helen Colton)مولف كتاب لمس، عقيده خود را در خصوص ضرورت توجه به سيستمهاي لمس و عملكردهاي بيولو‍ژيك ابراز مي دارد كه ما از همان آغاز زندگي دانش و خرد كسب كرده ايم و به انسان هاي دانائي تبديل شده ايم. اكنون آنقدر دانش نوين در اختيار داريم كه بتوانيم به ابعاد جديدمان ، در مقام انسان هاي بيولوژيك (homo bioloicus)، توجه كنيم. ارگانيسم بيولوژيك ما براي عمل كردن در حد اعلاي خود – حداكثر شادي و لذت – به چه چيزي احتياج دارد؟

شواهد علمي حاكي است كه “لمس كردن” يا “تماس انساني” يكي از قدرتمندترين و پايه اي ترين نيازهاي بشر است. موجود انسان – كه تركيبي از گونه هاي فهيم و انسان هاي بيولوژيك است – براي برقراري تماس با دنيا و كسب لذت و سلامت در آن از قدرت لمس استفاده مي كند و آن را در خدمت پرورش جامعه مي گيرد.

بغل كردن يك رفتار طبيعي 

در آغوش گرفتن پاسخي طبيعي و غريزي از روي عاطفه ، مهر و محبت، احتياج و شادي است.
لمس كردن و لمس شدن نه تنها خوشايند بلكه نوعي نياز است. تحقيقات علمي اين نظريه را ، كه تحريك با لمس براي سلامت عاطفي و جسمي ما كاملا لازم است ، تاييد مي كند.
لمس درماني و يا تقويت سيستم حس لمس يكي از ابزارهاي اصلي درمان محسوب مي شود. لمس كردن به تسكين درد و كاهش اضطراب و افسردگي كمك مي كند ، اراده بيمار را براي زندگي تقويت مي كند و همچنين به نوزادان نارسي كه در دستگاه هاي ويژه( انكوباتور) از لمس محروم مي مانند كمك ميكند كه رشد كنند

فوايد آغوش درماني

آزمايش هاي گوناگون نشان داده اند كه مهمترين فوائد و خاصيتهاي اثبات شده براي لمس عبارتند از :
۱٫ موجب مي شود كه ما به خودمان و محيطمان احساس بهتري پيدا كنيم.
۲٫ تاثير مثبتي بر رشد زبان و هوش كودكان مي گذارد.
۳٫ عزت نفسدر كودك به وجود مي آورد.
۴٫ تنش و فشار عصبي را كاهش مي دهد.
۵٫ حضور فيزيكي والد و فرزند را در كنار هم تاييد مي كند.
۶٫ موجب تغييرات فيزيولوژيكي چشمگير در لمس كننده(toucher) و لمس شونده(touched) مي شود.
لمس ، شكل هاي گوناگوني دارد ، در آغوش گرفتن ، كه نوع خاصي از لمس كردن است، نقش موثري در كسب سلامتي و بهبودي بازي مي كند.

ماهيت و مبناي فيزيولوژيكي بغل كردن

ريشه فعل “بغل كردن” (hugging) ظاهرا به فعل اسكانديناوي قديمي Hugga، به معني آرامش دادن و نوازش كردن، برمي گردد؛ مانند مادري كه فرزندش را بغل مي كند. محققان در دهه ۱۹۷۰ ، درباره مواد شيميايي به نام “اندورفين ها” كه در خون و سيستم اعصاب وجود دارد ، پژوهش هايي انجام دادند. اندورفين ها موادي شبه مورفيني هستند كه درد را تسكين مي دهند و موجب مي شوند احساس شادابي كنيم . بررسي ها حاكي است كه اين خواب آورهاي طبيعي ، كه مغز و دستگاه اعصاب آن را توليد مي كنند، هنگامي كه يكديگر را در آغوش مي گيريم افزايش مي يابند.(Melody Beattie,1987)

Ashley Montague(1971) در كتاب لمس كردن، در خصوص اهميت پوست انسان چنين اظهارنظر نموده است كه ظاهرا در مغز ناحيه اي وجود دارد كه در پاسخ به محرك هاي لمسي رشد مي كند. اگر كودكي به فدر كافي لمس نشود قسمتي از مغزش پژمرده مي شود و سيستم ايمني بدن او آسيب مي بيند.

بغل شدن در شروع زندگي سبب مي شود كه ما بتوانيم عشق بورزيم. بچه هايي كه بدون بغل شدن بزرگ مي شوند در بزرگسالي نمي توانند به ديگران عشق بورزند و ممكن است به افرادي روان دردمند(Psychopath) يا جامعه دردمند(Sociopath) تبديل شوند يا به شكل بيمارگونه اي رشد كنند.