نوجوان افسرده

افسردگي يكي از اختلالاتي است كه در هر زمان و بازه سني مي تواند رخ دهد، از يك كودك گرفته تا يك نوجوان افسرده و نهايتا يك سالمند كه اخرين روزهاي زندگي اش را مي گذراند مي تواند به افسردگي مبتلا شوند. تفاوت هايي در افسردگي ميان گروه هاي مختلف سني وجود داد كه باعث مي شود فهم و تشخيص آن براي ما سخت تر شود به طور مثال علائم و نشانه هاي افسردگي در كودكان با نوجوانان و بزرگسالان متعدد است اما بازه سني كه مي توان گفت مهم ترين و سخت ترين بازه براي تشخيص افسردگي است دوران نوجواني است و نوجوان افسرده ممكن است به راحتي تشخيص داده نشود چرا كه بسياري از اختلالات رفتاري و جسمي و روحي مربوط به اين دوران مي باشد و ممكن است تمامي اختلالات ديگر از جمله افسردگي در نوجوانان به پاي همين تغييرات گذاشته شده و تشخيص داده نشود. از لحاظ آماري از هر پنج نوجوان يكي به افسردگي مبتلا مي شود كه اين افسردگي ها نيز در بيشتر افراد يعني در حدود ۷۰ درصد نوجوانان به خوبي تشخيص داده نشده و در نهايت به خوبي نيز درمان نمي شوند.

افسردگي اگر در نوجوانان به خوبي درمان نشود مي تواند زمينه ساز به وجود آمدن اختلالات ديگري از جمله گرايش به مصرف مواد مخدر و رفتارهاي جنسي پرخطر و مواردي از اين قبيل شود.

شايع ترين نشانه در نوجوان افسرده غمگين بودن و ناراحتي در اوست كه مي تواند تا حد زيادي از شرايط دروني او باشد. نوجوان افسرده هم چنين دچار اضطراب و استرس و عصبانيت بيشتري نيز مي شود و ممكن است در هر مسئله اي به سرعت از كوره در رفته و عصباني شده و پرخاشگري كند و نيز گريه كردن در مواردي كه شايد ديگران آن را بسيار ساده بدانند نيز يك مورد شايع در ميان نوجوانان افسرده است. نوجوان افسرده بسيار حساس و زود رنج شده و ممكن است در پي همين حساسيت گمان كند كه تنها است و هيچ كس به فكرش نمي باشد و  بنابراين از حضور پيدا كردن در  جمع خودداري كرده و به تنهايي و گوشه نشيني روي آورد كه اين خود مي تواند سبب تشديد علائم افسردگي در او گردد. نوجوان افسرده معمولا كمتر از هم سن و سالان خود حرف مي زند و كمبود اعتماد به نفس و عدم تكيه بر خود به خوبي مي تواند در او مشاهده گردد. حتي عادات غذا خوردن و خوابيدن نوجوان افسرده نيز دست خوش تغيير شده و مي تواند باعث به هم خوردن شرايط زندگي او و نيز ضعف بدني و يا چاقي در او گردد و از آنجايي كه نوجوان به شرايط بدني خود بسيار حساس هستند مي تواند موجب تشديد علائم افسردگي در  آن ها شود. همان طور كه گفتيم از آنجايي كه تشخيص افسردگي در نوجوان به خاطر شرايط خاص نوجواني كار دشواري است در واقع فهم اين موضوع بسيار حائز اهميت است كه معمولا در درمان آن نيز از روش هاي تركيبي به گونه اي كه هم پزشك و دارو دخيل باشد و هم از وجود روان شناس و مشاور رواني بهره گرفت استفاده خواهد شد كه اين مسئله بستگي به ميزان افسردگي در نوجوانان و تشخيص متخصص روانشناسي و مشاوره دارد. اگر حتي مطمئن شويم كه نوجوان به مشكل افسردگي مبتلا نيست باز هم بايد در اين زمينه بسيار محتاط و با دقت بود چرا كه شرايط جسمي و روحي نوجوان خود مي تواند سبب بروز افسردگي در او شود.

نوجوان افسرده مي تواند به حدي از ادامه زندگي نا اميد شود كه به مواردي مانند خودكشي نيز فكر كند كه از اين مورد مي توان به عنوان سومين علت اصلي خود كشي در نوجوانان در كشوري مانند امريكا نام برد كه سالانه باعث خود كشي بسياري از نوجوانان اين كشور مي شود. اگر علائمي خطرناك را در نوجوان خود مشاهده كرديد مثلا حس كرديد كه احساس گناه مي كند و يا در شعرها و صحبت ها و كارهايش از مرگ و خودكشي و مواردي از اين قبيل صحبت مي كند بايد بسيار مواظب بوده و با مراقبت بيشتي با او رفتار نماييد و مشاوره گرفتن از مشاوران روان شناسي مي تواند كمك مناسبي به شما براي جلوگيري از يك اتفاق ناگوار باشد.

عده اي افسردگي در نوجوان را با مسائل ژنتيكي در ارتباط دانسته و مي گويند افسردگي در نوجوان نتيجه اختلال در ژن هاي او بوده و خانواده هاي كه داراي اين سابقه هستند احتمال بيشتري براي درگير شدن با اين موضوع دارند. عده اي ديگر افسردگي را با تغييرات هورموني و غدد جنسي نوجوان در ارتباط دانسته و معتقدند كه افسردگي در نوجوان ناشي از تغييرات سطح هورمون هاي او بوده كه مثلا تغييرات نوراپي نفرين و دوپامين در مغز را به عنوان دلايل اصلي آن مي دانند. عده اي ديگر نيز كه تعداد آن ها كم نيست نيز افسردگي نوجوانان را حاصل تغييرات روحي و رواني او دانسته و مواردي مانند احساس پناه و يا حقارت و عدم توجه به نوجوان را به عنوان عوامل به وجود آورنده افسردگي در او مي دانند. رفتارهاي نامناسب والدين نيز مي تواند سبب افزايش يا به وجود امدن افسردگي در نوجوانان باشد. براي درمان اختلال افسردگي در نوجوان توجه به چند نكته از سوي والدين ضروري است. اول اينكه اگر به افسردگي حتي شك نيز داريد با پزشك مشورت كرده چون نهايتا فرزند شما كاملا سالم است و ضرري نكرده ايد. بايد با نوجوان با محبت و مهرباني رفتار نمود تا او حس مهم بودن و ارضاي عاطفي داشته باشد و براي برطرف شدن نيازهايش به بيرون از خانه فكر نكند. گوش شنوا داشته باشيد و از اينكه بخواهيد مرتبا فرزند را نصيحت كرده و هميشه بر سر هر موضوعي از او انتقاد كنيد به شدت پرهيز كنيد و گاهي تنها به مشكلات و درد دل هاي نوجوان خود گوش دهيد. بايد به نوجوان انگيزه دهيد تا مهارت ها و كارهاي مورد علاقه اش را دنبال كند چرا كه بسياري از استعدادهاي افراد در سنين نوجواني بروز پيدا مي كند مثلا اگر نوجوان شما به نقاشي كردن علاقه مند است او را در كلاس نقاشي ثبت نام كرده و در خانه نيز شرايط را براي او فراهم كنيد چرا كه انجام كار مورد علاقه در او مي تواند باعث آرامش بيشتر او از يك طرف و موفق شدن و كامبابي او از طرف ديگر و در نهايت افزايش حس اعتماد به نفس و استقلال در او شود.

موفقيت هاي نوجوان خود را دست كم نگيريد و حتي در موفقيت هاي كوچك نيز او را تشويق كرده و اجازه دهيد او حس كند كه كار بزرگي را انجام داده است تا استعداد افزايش يافته و اعتماد به نفسش تقويت شود. از پيش داوري و قضاوت در مورد نوجوانتان به شدت پرهيز كرده و اجازه استقلال مناسب و تا حد معقول را به او در انجام امور و كارهايش بدهيد. برنامه اي بريزيد كه در نهايت نوجوان شما شب ها زودتر بخوابد چرا كه ثابت شده است كه خواب كافي و به موقع مي تواند تاثير مناسبي در كاهش افسردگي و ابتلا به افسردگي در نوجوانان داشته باشد. بگذاريد نوجوان شما در هر زماني حتي در اوقاتي كه وقت و حوصله كافي نداريد با شما صحبت كرده و مشورت كند و با اين كار به او حس عاطفه و اهميت را نشان خواهيد داد كه مي تواند تاثير مناسبي در جلوگيري از ابتلا به افسردگي در او داشته باشد.