اغلب كودكاني كه دچار لكنت زبان هستند، ميدانند كه چه ميخواهند بگويند و شايد بارها نيز آن را تمرين وتكرار كردهاند. ولي به راحتي و در شرايطي خاص قادر به بيان آن نميباشند. آنان براي اينكه بتوانند فشار حاصله از وقفههاي غيرارادي كلامشان را كاهش دهند، دچار پريشاني و آَشفتگي ميشوند و سعي دارند با تلاش و كلنجار بسيار حرف خودشان را بزنند.
همانطور كه هيچ دوكودكي كاملاً شبيه به هم نميباشند، لكنت نيز در همۀ كودكان به يك شكل نميباشد. درگروهي از كودكان لكنت همراه با اضطراب، فشارهاي عصبي، تيكهاي جسماني، تغيير حالات چهره و حتي گريۀ كودك است و در گروهي ديگر، لكنت موجب ناتوانايي هاي شديد ارتباطي درآنان ميشود. لكنت در بينكودكان خردسال، ناپايدار وگذراست و ميتواند از يك روز به روز ديگر و از يك موقعيت تا موقعيت ديگر تغيير كند.
براي مثال، كودكي ممكن است به صورت تدريجي دچار لكنت شود و اين اختلال در او ماندگار شود، در حاليكه ممكن است دركودكي ديگر، كاملاً ناگهاني و به يك باره شروع شود و حتي به يك باره نيز از بين برود.علت اين تغييرات ميتواند با حالات روحي – رواني، خستگي، نگراني و شتاب او براي توضيح دادن مطلب در ارتباط باشد.
آنچه كه در اين خصوص حائز اهميت ميباشد آن است كه، اگر كودك تازه شروع به لكنت كرده است و پس از مدتي بهبود نيافته است، ممكن است نارواني درگفتار او موجب تنش، اضطراب و ناكامي او در مراحل مختلف زندگيش شود كه بهتر است در همان اوان كودكي به دنبال كمك متخصصين بود.
در اغلب موارد لكنتها و ناروانيهاي گفتاركه ثابتو پايدار ميشوند، ممكن است با افزايش سن بهبود نيابند و مسائل و مشكلات فراواني براي كودك به وجود آورند.
ميزان شيوع لكنت زبان
ميزان شيوع لكنت زبان در بين كودكان تقريباً ۵ درصد است و معمولاً تا سنين جواني، ۸۰-۵۰ درصد اين افراد با رسيدگي و درمانبه موقع بهبود پيدا ميكنند. همچنين لكنت زبان در بين پسرها ۵-۴ برابر دخترهاست و سير بيماري نيز در بين پسرها طولانيتر است.
به طوركلي، اغلب مشكلاتگفتاري در سنين ۵-۲ سالگي (يعني زماني كه كودكان در حال فراگيري مهارتهاي كلامي گوناگون، استفاده از لغات جديد، بهكارگيري جملات طولانيتر، صحبت در ميان جمع و بيان نظرات و افكارشان هستند) و ۷-۵ سالگي (يعني زمان آغاز مدرسه، برانگيختگي براي يادگيري و كنجكاوي، هيجان ناشي از كلاس و درس، كسب مهارتهاي اجتماعي و ورود به اجتماع بزرگتر هستند) ،آغاز ميشود.
مشخصات باليني لكنت زبان
اغلب كودكان در ۱۵-۱۲ ماهگي شروع به صحبتكردن ميكنندو در ۲۴-۱۸ ماهگي با ساختارهاي دستوري صحبت ميكنند. كودكاني كه لكنت دارند، ميانگين زمان گفتارشان پايين است و تكلم را ديرتر آغاز ميكنند. اينگونه كودكان الزاماً درساير مهارتهاي رشدي خود كند نيستند. پژوهشگران طي تحقيقي دريافتند كودكان مبتلا به لكنت از تعداد بيشتري ازگفتههاي تك واژگاني استفاده ميكردند.
* ساختارهاي سادۀ دستوري رابه كار ميبردند
* اشتباهات دستوري بيشتري داشتند.
* اشتباهات بيشتري در توليد اصوات داشتند.
* در مقايسه با كودكان سالم ۲ ماه تأخير رشد كلامي داشتند.
تشخيص لكنت زبان در مراحل اوليه بسيار مشكل است؛ زيرا اغلب كودكان خردسال بدون اينكه هيچ مشكل و يا زمينهاي براي گسيختگي هاي گفتاري داشته باشند. علائمي از لكنت زبان دارند. گروهي از آنها چندان به اين مشكل خود اهميت نميدهند واگر چند بار هم نتوانند كلمهاي را به درستي بيان كنند. هيچ ناراحت نميشوند. درحاليكه گروهي ديگر، كمترين گرفتگي زبان تأثيري عميق بر رفتارهاي اجتماعي آنان ميگذارد و سخت تلاش ميكنند تا لغات و واژگان را به درستي بيان كنند. در نهايت نيز از اينكه نميتوانند آنطور كه ميخواهند صحبتكنند، دچار نااميدي و ناكامي ميشوند. شدت لكنت زبان دركودكان ميتواند از حادترين تا كمترين حالات متغير باشد. متخصصان گفتاردرماني براي تشخيص و شناسايي كودكاني كه دچار لكنت زبان هستند، به علائم زير توجه ميكنند؛
* تكرار صداها و هجاها (مثل، من من ، من من ،او او او )
* كشش يا امتداد دادن صداها (مثل تكرار صدايي مممم ماما، تكرار ه يجايي مامامامان)
* در ميان اندازي
* مكث درون واژه ها
* انسداد قابل شنيدن و ناملفوظ (مكثهاي پر و خالي)
* جايگزين كردن برخي لغات بهمنظور عدم گفتن كلمات مشكل
* تكرار واژه هاي تك هجايي
* انجام حركات اضافي مثل، چشمك زدن، تيك، لرزش فكها و لب و دهان
* بيان واژههاي مشكل كه با تنش فيزيكي ادا ميشوند.
تمام موارد فوق علائم لكنت زبان هستند و چنانچه والدين، مربيان و نزديكان تصور ميكنند كودكي با اين خصوصيات صحبت ميكند،بهتر است با اتخاذ روشهاي مناسبي درصدد بهبود او برآيند و اجازه ندهند لكنت در او سالهاطول بكشد؛ زيرا گفتن اين جمله كه خودش خوب خواهد شد مشكلي از كودك حل نميكند.
براي درمان لكنت زبان كودكان روشهاي بيشماري وجود دارد كه هر يك بر ديدگاهي خاص تدوين شده اند، از جمله روشهاي روانكاوي، گروه درماني، خود درماني، دارو درماني، شناخت درماني و …
در برخي موارد، درمان لكنت زبان نياز به جلسات متعددي دارد كه لازمۀ آن ايجاد ارتباط مناسب و موثر با كودك و والدينش است. به طوركلي هرچه كودك از نظر سني بزرگتر باشد، برنامۀ درماني طولاني تري نياز دارد. هدف درمانگر براي بهبودي كودكان خردسال مبتلا به لكنت آن است كه مانع از پيشرفت مشكل او شود و درهمان ابتدا آن را درمان كند. هرچه درمان ديرتر آغاز شود و كودك بزرگتر باشد، احتمال بهبودي كامل كمتر ميشود. در ادامه مقالات اين سايت به بحث درمان لكنت زبان بيشتر خواهيم پرداخت.
منبع:فارس پاتوق
۱۷:۵۲
- ۴۳ بازديد
- ۰ نظر